Ο πυρήνας των διαρθρωτικών αλλαγών στο δημόσιο που επιδιώξαμε και προτείνουμε

mani444Ριζικές διαρθρωτικές αλλαγές με σχέδιο, μέθοδο και αξιολόγηση δομών και προσωπικού, με σεβασμό στη νομιμότητα και στις αντικειμενικές διαδικασίες

  • Ριζικές διαρθρωτικές αλλαγές με σχέδιο, μέθοδο και αξιολόγηση δομών και προσωπικού, με σεβασμό στη νομιμότητα και στις αντικειμενικές διαδικασίες
  • Ο αυταρχισμός και η βία πάνε αντάμα με τη φαυλότητα και την πελατοκρατία, τις διαιωνίζουν και τις εκτρέφουν έστω και αν εμφανίζονται ως αντίπαλοί τους.

man-maxΠρώτα η μέθοδος και η διαδικασία.

Επιδιώξαμε μια Μεταρρύθμιση, δίκαιη, αξιοκρατική, ριζοσπαστική, κτήμα της διοίκησης και υπερκομματική.

Δίκαιη (μέσα στα πλαίσια της νομιμότητας και του Συντάγματος, που δεν θα δημιουργεί αδικίες ή προνομιακές καταστάσεις και δεν επιτρέπει την ευνοιοκρατία. Με κανόνες και διαδικασίες.

Αξιοκρατική (που θα βασίζεται στην αξιολόγηση των δομών και στην αξιολόγηση της απόδοσης του προσωπικού και κυρίως στην αξιοκρατική μέσα από αξιολόγηση της αποδοτικότητάς τους επιλογή των προϊσταμένων)

Κτήμα της Διοίκησης. Πραγματοποιείται με την συμμετοχή της Διοίκησης και με την έμπρακτη εφαρμογή της μεταρρύθμισης και οικειοποίησή της από την ίδια. Εγκαθιδρύεται σταδιακά με τη δημιουργία διοικητικής πρακτικής και την καλλιέργεια και εμπέδωσης μιας νέας διοικητικής κουλτούρας Δεν επιβάλλεται από τα πάνω με νόμους και διατάγματα, ούτε από τους ξένους ως αφηρημένο πρόγραμμα εφαρμογής.

Ριζοσπαστική ως προς τη μέθοδο: ξεκινήσαμε από την πρακτική, από μελέτη διοικητικο-οικονομική, που συντάχτηκε από ό επιτροπές δημοσίων υπαλλήλων και βασίστηκε σε στόχους και κριτήρια ορθολογικά, δημοσιονομικά, λειτουργικά. Με βάση τα πορίσματα της άρχισε η φάση εφαρμογής των οργανογραμμάτων με την αναδιάταξη τω διευθύνσεων και των θέσεων προσωπικού και με την κατάρτιση περιγραμμάτων αποστολών και θέσεων εργασίας πριν καταρτιστούν οι Οργανισμοί και τα προεδρικά διατάγματα. Η πρακτική προηγήθηκε του νόμου. Το σχέδιο δοκιμάστηκε στην πράξη πριν γίνει Οργανισμός του Υπουργείου, πριν τυποποιηθεί. Αυτή ήταν η πιο σημαντική καινοτομία που εφαρμόστηκε ως προς τον τρόπο και τη διαδικασία της Μεταρρύθμισης.

Και τέλος υπερκομματική. Η διοίκηση πρέπει να είναι πολιτικά ουδέτερη. Στη διαδικασία σχεδιασμού και εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων δεν έχουν συμμετοχή θεσμική ούτε ανάμειξη κόμματα ή συνδικαλιστικοί φορείς. Ο σχεδιασμός έγινε με την πολιτική ευθύνη του υπουργείου και του Κυβερνητικού Συμβουλίου Μεταρρύθμισης, από επιτροπές δημοσίων υπαλλήλων σύμφωνα με το νόμο 4021/ 2011 με τη συνεργασία και τεχνογνωσία εμπειρογνωμόνων της Γαλλίας και της Τασκ Φορς.

 

Αυτά εφαρμόστηκαν και τηρήθηκαν με ευλάβεια, στην κυβερνητική πολιτική και στη διοικητική μεταρρύθμιση που ξεκίνησε με τη τρικομματική κυβέρνηση τον Ιούλιο του 2012-2013.

 

Ποιες δράσεις αναλήφθηκαν και πραγματοποιήθηκαν

 

Αξιολόγηση των δομών των υπουργείων, εκθέσεις αξιολόγησης, νέα οργανογράμματα με σοβαρές εξοικονομήσεις, σε διοικητικές μονάδες και σε θέσεις προσωπικού και σε λειτουργικά έξοδα. Προχωρήσαμε στη φάση εφαρμογής των εκθέσεων, καταργώντας, συγχωνεύοντας και δημιουργώντας νέες διευθύνσεις και την αναδιάταξη των θέσεων του προσωπικού. Ετοιμάστηκαν Περιγράμματα αποστολών και θέσεων εργασίας, καθορίστηκαν στρατηγικοί και επιχειρησιακοί στόχοι.

Η καθιέρωση της διοικητικής διαδικασίας αξιολόγησης των δομών μαζί με τα σχέδια στελέχωσης (staffing plan) και τα περιγράμματα θέσεων και αποστολών για όλο το δημόσιο τομέα είναι το πρώτο μεγάλο επίτευγμα
η πρώτη μεγάλη καινοτομία που εισάχθηκε στη Διοίκηση και στη διαδικασία της διοικητικής αναδιοργάνωσης της.

 

Αποτελέσματα:

  • 1. Συνολική μείωση δομών: 43,92% (από 7.636 οργανικές μονάδες σε 4.282, μείωση 3.354 οργανικές μονάδες)
  • 2. Συνολικό δημοσιονομικό όφελος: 82.909.300 ευρώ (μαζί με το Εθνικό Τυπογραφείο)
  • 3. Συνολική εκτίμηση μείωσης θέσεων: από 4.460 έως 4.785 θέσεις
  • Σχέδια στελέχωσης των διοικητικών μονάδων για 450.000 θέσεις εργασίας

 

  • Μεταρρύθμιση με διοικητικές δομές λιγότερες, μικρότερες, πιο ευέλικτες, οικονομικότερες, αποτελεσματικότερες, λειτουργικά προσανατολισμένες στη δημόσια αποστολή τους και ικανές για χάραξη και εφαρμογή δημόσιων πολιτικών
  • Διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού

 

Η δεύτερη μεγάλη καινοτομία είναι η καθιέρωση στον τομέα της διαχείρισης του ανθρώπινου δυναμικού της πρακτικής της αξιολόγησης με βάση την απόδοση και την στοχοθεσία.

 

Πρώτα στο προσωπικού με τον καθορισμό στόχων από τα πάνω, από τους ιεραρχικά προϊστάμενους, τους γενικούς διευθυντές τους διευθυντές με τον προσδιορισμό στρατηγικών και επιχειρησιακών στόχων. Στη συνέχεια με τη σύναψη συμβολαίων αποδοτικότητας σε ετήσια βάση. Η προϊστάμενοι πρέπει να αποκτήσουν και να κρίνονται από τις επιχειρησιακές ικανότητές τους.

 

  • Βασικός μακροπρόθεσμος στόχος της Διοικητικής Μεταρρύθμισης είναι να αποκτήσει η Διοίκηση, και κατά πρώτο λόγο οι διευθυντές, ικανότητες επεξεργασίας και εκτέλεσης δημόσιων πολιτικών. Αυτό απαιτεί αναβάθμιση στην πράξη της θέσης και της επιχειρησιακής ικανότητας των Γενικών Διευθυντών έτσι ώστε να προάγεται η ικανότητα επεξεργασίας και εφαρμογής δημόσιων πολιτικών από τη Διοίκηση.

 

Χρειάζεται ακόμη καθιέρωση νέας σχέσης Γ. Διευθ. Και Πολιτικής ηγεσίας: Τροποποίηση του τρόπου και των κριτηρίων επιλογής Προϊσταμένων- Διευθυντές να γίνουν managers

 

Η χώρα δεν κυβερνιέται με τους προσωπικούς, μετακλητούς υπαλλήλους των Υπουργών ούτε με την άδηλη βοήθεια τεχνικών ιδιωτικών εταιρειών αλλά με τους ανώτατους κρατικούς λειτουργούς, τους φορείς της θεσμικής μνήμης και συνέχειας της Διοίκησης.

 

  • Κινητικότητα

Βασικό εργαλείο της μεταρρυθμιστικής πολιτικής είναι η κινητικότητα που αποβλέπει στην ορθολογική ανακατανομή ενός ανορθολογικά κατανεμημένου προσωπικού. Οι αθρόες συνταξιοδοτήσεις και οι αυστηροί περιορισμοί στις προσλήψεις δημιούργησαν μεγάλα και τυχαία κενά, στις δημόσιες υπηρεσίες, οι οποίες αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα κανονικής λειτουργίας. Αυτά τα κενά έρχεται να αντιμετωπίσει η Κινητικότητα.
α) σημασία-σκοποί: άμεση κάλυψη κενών θέσεων και αναγκών από πλεονάζον και λιμνάζον προσωπικό μετά από σχέδια στελέχωσης και εκθέσεις αξιολόγησης δομών
β) διαδικασία: μετακίνηση προσωπικού εκεί όπου η εργασιακή του φυσιογνωμία ταιριάζει με την περιγραφή της κενής θέσης
γ) δημιουργία μόνιμου αρχείου δεδομένων ανά υπουργείο με τα κενά ή τις ανάγκες και με τις πλεονάζουσες θέσεις, ανά οργανισμό, φορέα και υπουργείο.

 

  • Πολιτική μείωσης των υπαλλήλων του δημοσίου

Η μείωση του υπέρμετρου αριθμού των δημοσίων υπαλλήλων, που είχαν κυριολεκτικά στοιβαχτεί στις δημόσιες υπηρεσίες με διάφορες σχέσεις εργασίας χωρίς να είναι αναγκαίοι και το σημαντικότερο χωρίς να αποδίδουν, υπήρξε στόχο άμεσης προτεραιότητας. Η τρόϊκα είχε εκτιμήσει ότι χρειαζόταν μία μείωση του τακτικού και έκτακτου προσωπικού της τάξεως των 150.000 θέσεων μέχρι το 2015.
Ο στόχος αυτός φαίνεται ότι επιτυγχάνεται και υπερκαλύπτεται μόνον από τις αθρόες συνταξιοδοτήσεις και από τους αιματηρούς περιορισμούς στις προσλήψεις.

α) Εντυπωσιακή μείωση του αριθμού των τακτικών υπαλλήλων στο δημόσιο: από 700.000 το 2009 στις 600.000 το 2013.
150.000 συνταξιοδοτήσεις από το 2010 έως το 2013 και άλλες 75000 αναμένονται μέχρι το 2016. Μόνο το 2012 συνταξιοδοτήθηκαν 42.000.
β) Η καθαρή μείωση (μείον προσλήψεις) σε τακτικό και έκτακτο προσωπικό, μπορεί να φθάσει και τις 170.000 μέχρι το 2015 (με αφετηρία υπολογισμού το 2010).
Στόχος επιτεύξιμος: 550.ΟΟΟ (τακτικοί) δημόσιοι υπάλληλοι μέχρι το 2016,
Μείωση των απασχολουμένων υπαλλήλων κάθε κατηγορίας από συνταξιοδοτήσεις και μόνο στο δημόσιο από το 2009 στο 2015 (σε 6 έτη) κατά 300.ΟΟΟ υπαλλήλους. Από το 1.000.000 συνεπώς, μειώνονται στις 700.000 μαζί με τους υπαλλήλους των ΔΕΚΟ

 

  • Ενίσχυση πειθαρχικής ευθύνης και πειθαρχίας

 Αποκατάσταση του κύρους του δημόσιου λειτουργού
 Μηχανισμοί δίωξης και απομάκρυνσης παραβατών του νόμου και της δεοντολογίας («επιόρκων»)

α) Ενεργοποίηση και επέκταση του θεσμού της αυτοδίκαιης αργίας: προσωρινή απομάκρυνση από την υπηρεσία όσων διώκονται αμετάκλητα για σοβαρά ποινικά και πειθαρχική αδικήματα. Για το συμφέρον της υπηρεσίας και το κύρος του θεσμού.
β) Σύσταση, συγκρότηση και λειτουργία και των 65 πειθαρχικών συμβουλίων της χώρας
γ) Δημιουργία ενιαίου και μόνιμου ελεγκτικού μηχανισμού για τη δημόσια διοίκηση.
Δ) Συγχώνευση του Γενικού Επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης με το Σώμα Επιθεωρητών-Ελεγκτών και Σύσταση Ανεξάρτητης Αρχής.

δ) Αναρρωτικές άδειες και υγειονομικές επιτροπές – Αποτελεσματική και συστηματική αντιμετώπιση του φαινομένου των μακροχρονίως, δικαιολογημένα ή αδικαιολόγητα, απόντων
ε) Επικαιροποίηση των ατομικών μητρώων των δημοσίων υπαλλήλων – Δημιουργία μηχανισμός εντοπισμού πλαστών πιστοποιητικών εκπαίδευσης ή γλωσσομάθειας

***********************************************************************

Επίκαιρο επίμετρο
Αυτό είναι εν συντομία και αυτό επιδιώχτηκε και άρχισε να εφαρμόζεται ως πράξη κυβερνητική και πρόγραμμα την χρονιά που πέρασε.
Είμαστε περήφανοι για αυτό που κάναμε, με σχέδιο, μέθοδο και σύστημα με σεβασμό στη νομιμότητα και το Σύνταγμα, χωρίς αυταρχισμό, ανένδοτοι και αποφασιστικοί απέναντι στην φαυλότητα και στην πελατοκρατία, την ευνοιοκρατία και στο κομματικοποιημένο συνδικαλισμό. Χωρίς βία, χωρίς αθρόες απολύσεις, αντισταθήκαμε στην καλλιέργεια κλίματος φόβου στους δημοσίους υπαλλήλους, και μίσους κατά αυτών. Επιδιώξαμε την αποκατάσταση του κύρους του δημόσιου λειτουργού, με την αποκατάσταση της πειθαρχίας και της συναίσθησης των καθηκόντων του και των υποχρεώσεών του.

Τι διαπιστώνουμε μετά την αποχώρησή μας. Ανακοπή και σε ένα βαθμό ανατροπή της πορείας της διαρθρωτικών αλλαγών που γίνονταν με σχέδιο και μελέτη. Εγκατάλειψη των προγραμματισμένων στόχων για τους νέους Οργανισμούς.

Η Διοικητική Μεταρρύθμιση, μετά τις εξωφρενικές απαιτήσεις της Τρόϊκας τον περασμένο Ιούνιο, συμπυκνώνεται και εξαντλείται στην αξίωση απολύσεων, πάση θυσία, μέσα σ, ένα χρόνο, μερικών χιλιάδων υπαλλήλων χωρίς κριτήρια και χωρίς αξιολόγηση, τυφλά και ισοπεδωτικά. Και η απαίτηση αυτή έρχεται ως τιμωρία, ως φρονηματισμός και εκδίκηση. Απέναντι όμως σε ποιόν και γιατί;. Ποιος φρονηματίζεται με αυτόν τον τρόπο; ο ελληνικός λαός, η πολιτική εξουσία, η κυβέρνηση οι δημόσιοι υπάλληλοι, οι φαύλοι πολιτικοί; Και τι προάγεται με τον βίαιο αυτό τρόπο, ο εξορθολογισμός της Διοίκησης; Η αποτελεσματικότητά; πλήττεται η γραφειοκρατία; Κερδίζει η αξιολόγηση ή μήπως φεύγουν και τιμωρούνται οι φαύλοι, οι ανίκανοι ή ακατάλληλοι ή οι περιττοί; Το ακριβώς αντίθετο συμβαίνει με τα ισοπεδωτικά και άδικά μέτρα. Απλώς επιτυγχάνονται ποσοτικοί στόχοι, λογιστικοί στόχοι για να δικαιολογηθούν οι στόχοι του μνημονίου και για να καλυφθούν έτσι οι λανθασμένοι υπολογισμοί και οι ανεκπλήρωτοι και μη ρεαλιστικοί στόχοι του προγράμματος προσαρμογής.

Το βλέπουμε και το διαβάζουμε στο αναθεωρημένο μνημόνιο.

Με τα βίαια, αυταρχικά, ασυντόνιστα και βιαστικά, νομοθετικά και διοικητικά μέτρα που επέβαλε η Τρόϊκα και αποδέχτηκε χωρίς διαπραγμάτευση και αντίσταση η δικομματική κυβέρνηση, η Μεταρρύθμιση κάθισε, αποδομήθηκε, έχασε κάθε νομιμοποιητική δύναμη, απαξιώθηκε. Κινδυνεύει τελικά να ματαιωθεί, διότι γίνεται μισητή και αναξιόπιστη. Οι δημόσιοι υπάλληλοι δεν συμμετέχουν, γιατί φοβούνται και γίνονται αρνητικοί και άκρως επιφυλακτικοί απέναντί της.
Τελικά αποδεικνύεται ότι ο αυταρχισμός πάει αντάμα με τη φαυλότητα, τη διαιωνίζει και την εκτρέφει έστω και αν εμφανίζεται ως τιμωρός της.
Οι διαρθρωτικές αλλαγές απαιτούν βάθος χρόνου και διάρκεια Η ανάμειξη της Τρόϊκας στη διοικητική μεταρρύθμιση υπήρξε μοιραία και τελικά διαλυτική για το πρόγραμμα αναδιάρθρωσης της Διοίκησης. Έθαψε την κινητικότητα και την ακύρωσε ως μέτρο διαρθρωτικής σημασίας. Υπονόμευσε και δυσφήμισε κάθε είδους αξιολόγηση.

Η πολιτική στοχοποίηση του δημοσίου μαζί με το μίσος που καλλιεργήθηκε από τον κατευθυνόμενο έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο και από ορισμένες πολιτικές δυνάμεις απέναντι στους δημοσίους υπαλλήλους, έβλαψε αφάνταστα τη διοικητική μεταρρύθμιση. Η πολιτική αυτή, ενώ υποτίθεται ότι στρέφεται κατά των χρόνιων παθογενειών του κράτους και της Διοίκησης και στηρίζεται σε πραγματικές και αληθείς διαπιστώσεις, όχι μόνον δεν βοηθά στην αντιμετώπιση της νόσου, αλλά αντίθετα εμποδίζει και ακυρώνει κάθε απόπειρα σοβαρού και σχεδιασμένου μεταρρυθμιστικού προγράμματος.

Μόνοι μας είναι αλήθεια ούτε μπορούμε ούτε τολμούμε ούτε θέλουμε ούτε ξέρουμε πως θα προχωρήσουμε στις βαθιές διαρθρωτικές αλλαγές που χρειάζεται ο τόπος. Χρειαζόμαστε την τεχνική βοήθεια και την τεχνογνωσία ευρωπαϊκών χωρών και ευρωπαίων εμπειρογνωμόνων, των εταίρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η Γαλλία και η Τασκ Φορς, με τις οποίες είχαμε υπογράψει σχετικό Μνημόνιο, είχαν προσφερθεί και μας παρείχαν όλη την αναγκαία τεχνική βοήθεια, τη χρονιά που πέρασε, για να σχεδιάσουμε και εφαρμόσουμε τη διοικητική μεταρρύθμιση. Εναπόκειτο όμως στην Ελλάδα, στη θέλησή της να την αξιοποιήσει και να την οικειοποιηθεί με τον τρόπο που της ταίριαζε. Σε αυτήν στηριχθήκαμε και με βάση τις συμβουλές τους προχωρήσαμε όλο αυτόν τον καιρό.
Δυστυχώς η πολιτική εξουσία γενικά και η Κυβέρνηση συνολικά δεν έδειξαν μεγάλο ενδιαφέρον για την προσφερόμενη τεχνογνωσία ή αδράνησαν και δεν φρόντισαν να οικειοποιηθεί η Διοίκηση όσα η ευρωπαϊκή εμπειρία προσέφερε αφειδώς, χωρίς αμοιβή και χωρίς την παρεμβολή ιδιωτικών τεχνικών εταιριών. Τα εκατοντάδες εκατομμύρια που είχαν στοιβαχτεί στο Υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης από το 2011 για τον σκοπό αυτό είτε είχαν αρχίσει να μοιράζονται από το 2011 σε έργα χωρίς απόδοση και αποτέλεσμα είτε παρέμεναν, τα περισσότερα, αδρανή και αναξιοποίητα εξ αιτίας μιας απίθανης γραφειοκρατίας ή ακόμη εξ αιτίας πρόχειρου και κακού ή ανύπαρκτου προγραμματισμού.

Στο διάστημα αυτό η τόσο αναγκαία μεταρρύθμιση του δημοσίου έμεινε στο δρόμο, αμήχανη και αβέβαιη, χλωμή και φοβισμένη, αναμένοντας την ώρα της.

ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ

images_184-c7a6329097

Βράβευση από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας
Για την πανεπιστημιακή διδασκαλία του τον Δεκέμβριο του 2007.


images_DSC08078

68 Χρόνια από τη σφαγή στο Δίστομο
Εκπροσωπώντας την κυβέρνηση και τον πρωθυπουργό Παναγιώτη Πικραμμένο στην Ιστορική επέτειο.

Φωτογραφίες